Maaşınızın Gizli Kahramanları: Kim Bu BES ve TES?
Bordronuzda gördüğünüz kesintiler aslında kayıp para değil, geleceğinize atılan birer tohumdur. Çoğu çalışanın "Nereye gidiyor bu para?" dediği sistemleri, bir uzmanın gözünden en basit haliyle anlatalım.
BES (Bireysel Emeklilik) = Bedava Para
BES'i bir kumbara gibi düşünün. Ama bu kumbaranın sihirli bir özelliği var. Siz içine 100 TL attığınızda, devlet de gelip yanına 30 TL koyuyor.
- Maaşınızdan %3 kesilir (İsteğe bağlı artırılabilir).
- Devlet %30 katkı payı verir. (Bu oranda kazanç hiçbir bankada yok!)
TES (Tamamlayıcı Emeklilik) = Çift Maaş Garantisi
Emekli olduğunuzda maaşınızın düşmesinden mi korkuyorsunuz? TES tam olarak bunun için geliyor (2026 Planı). Kıdem tazminatı sorununu ortadan kaldıran, iş değiştirseniz bile "sırt çantanızda" taşıyabileceğiniz bir fon sistemidir.
UZMAN UYARISI: Paranızı Eritmeyin!
BES sistemine girenlerin %80'i paralarını "Standart Fon"da tutarak maalesef enflasyona yeniliyor.
Eğer uzun vadeli düşünüyorsanız, bankanızın mobil uygulamasından veya internet şubesinden fon dağılımınızı değiştirebilirsiniz. Hangi fonun (Altın, Hisse, Döviz vb.) ne kadar getirdiğini TEFAS (Türkiye Elektronik Fon Dağıtım Platformu) üzerinden inceleyerek kendi risk kararınızı verebilirsiniz.
Unutmayın: Yılda 12 kez fon değiştirme hakkınız vardır.